1 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ (Δευτέρα)

Των Αγίων Επτά Παίδων των Μακκαβαίων: Αβείμ, Αντωνίου, Αχείμ, Γουρίου, Ελεαζάρου, Ευσεβωνά και Μαρκέλλου, της μητέρας τους Σολομονής και του διδασκάλου τους Ελεαζάρου. Των εν Πέργη Αγίων Εννέα Μαρτύρων: Αλεξάνδρου, Άττου, Ευκλέου, Κατούνου, Κινδέου, Κυριακού, Λεοντίου, Μηναίου και Μνησιθέου.

«Η βάπτιση των τιμίων ξύλων», η πρόοδος του τιμίου και ζωοποιού Σταυρού,

δηλαδή η έξοδος αυτού εκ του ιερού Παλατίου εις την Πόλη.

Οι επτά Άγιοι Μακαββαίοι, η μητέρα τους Σολομονή και ο δάσκαλός τους Ελεάζαρος, έζησαν στην εποχή που βασιλιάς ήταν ο Αντίοχος Δ΄ ο Επιφανής (175-163 π.Χ.). Θέλοντας να εξαναγκάσει τους Εβραίους να αρνηθούν το Μωσαϊκό Νόμο, προέβη σε αρκετές συλλήψεις, μεταξύ αυτών και οι επτά παίδες, η μητέρα τους και ο δάσκαλός τους. Πρώτα βασανίστηκε ο Ελεάζαρος, ο οποίος στη συνέχεια ρίχτηκε στη φωτιά. Τα παιδιά δεν τρομοκρατήθηκαν, αλλά καρτερικά υπέμειναν τα βασανιστήρια. Όταν ο Αντίοχος σκότωσε ένα ένα και τα επτά παιδιά, τότε η μητέρα τους έπεσε μόνη της στη φωτιά.

Η λειψανοθήκη της Αγίας Σολομονής βρίσκεται στο «παρεκκλήσι» της Παμμακαρίστου στο νότιο κλίτος του πατριαρχικού ναού της Κωνσταντινούπολης, δίπλα σε αυτές της Αγίας Ευφημίας και της Αγίας Θεοφανούς.

Γιορτάζουμε μάρτυρες του Ιουδαϊσμού γιατί κατά τη δική τους εποχή έδωσαν τη δική τους μαρτυρία στους ειδωλολάτρες, διδάσκοντας και πιστεύοντας στον ένα Θεό της Βίβλου.

Η νηστεία του Δεκαπενταύγουστου

Η νηστεία του Δεκαπενταύγουστου ή της Υπεραγίας Θεοτόκου αρχίζει την 1η Αυγούστου και τελειώνει στις 15 του μηνός, ημέρα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου. Είναι ανέλαιος (χωρίς λάδι) και μόνο την ημέρα της εορτής της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος (δηλαδή στις 6 του μηνός) επιτρέπεται το ψάρι, δηλαδή η κατάλυση του ιχθύος.

Με το γάλα του Δεκαπενταύγουστου που δεν καταναλώνεται, λόγω της νηστείας, σε πολλά μέρη της Ελλάδας φτιάχνουν χυλοπίτες, τραχανά κλπ.

Oι παρακλητικοί κανόνες στην Παναγία

Οι παρακλητικοί κανόνες προς την Παναγία είναι δύο (ο μεγάλος και ο μικρός) και ψάλλονται εναλλάξ από την 1η έως και τις 13 Αυγούστου (την παραμονή της Παναγίας ψάλλεται Εσπερινός).

Οι δύο παρακλητικοί κανόνες προς την Παναγία έχουν γίνει κτήμα των Ορθοδόξων Χριστιανών και κυρίως του ελληνικού λαού. Πρόκειται για μια προσευχή της ψυχής του ανθρώπου που θλίβεται και αγωνίζεται για τη σωτηρία της και για το λόγο αυτό χτυπά την πόρτα του ελέους της μητέρας του Χριστού. Ο λαός ζητά από τη μητέρα του κόσμου να ακούσει πρώτα τις ευχαριστίες του για τη γέννηση του ευεργέτη και σωτήρα της πλάσης και ύστερα να δεχτεί τη δέησή του καταφεύγει στη μεσιτεία της Παναγίας μέσω των Παρακλήσεων. Χαρακτηριστική είναι η στάση των Ελλήνων σε δύσκολες για το έθνος ώρες (όπως το καλοκαίρι του 1974). Ωστόσο η πίστη μας δεν πρέπει να φαίνεται μόνο στην ανάγκη. Η Παναγία είναι δεδομένο ότι μας αγαπά και μας προστατεύει, αλλά κι εμείς πρέπει να δείχνουμε την ευγνωμοσύνη μας για την αγάπη και τη φροντίδα της με κάθε ευκαιρία.

Αύγουστος

Ο Αύγουστος έλαβε το όνομά του από τον αυτοκράτορα Οκταβιανό, ο οποίος είχε τον τίτλο του Αυγούστου, δηλαδή του σεβαστού. Το μήνα αυτό ο Οκταβιανός αναγορεύθηκε για πρώτη φορά ύπατος, μπήκε τρεις φορές στη Ρώμη τελώντας θρίαμβο, δέχτηκε τη δήλωση υποταγής των στρατιωτών που κατείχαν το Ιανίκουλο, υπέταξε την Αίγυπτο και τερμάτισε τον εμφύλιο πόλεμο.

Αρχικά ο μήνας αυτός ονομαζόταν Σεξτίλιος, δηλαδή ο έκτος μήνας του έτους, αρχής γενομένης από τον Μάρτιο, που ξεκινούσε το ρωμαϊκό ημερολόγιο. Με απόφαση όμως της ρωμαϊκής Συγκλήτου το 27 π.Χ. και για να τιμηθεί ο Οκταβιανός, έλαβε τον όνομα Αύγουστος. Αρχικά ο μήνας αυτός είχε τριάντα ημέρες, αλλά ο Οκταβιανός τον 4 π.Χ. προσέθεσε στον Αύγουστο μία επιπλέον ημέρα, την οποία απέσπασε από τον Φεβρουάριο, επειδή ο αμέσως προηγούμενος μήνας που ήταν αφιερωμένος στον Ιούλιο Καίσαρα, είχε τριάντα μία ημέρες και δεν ήθελε ο μήνας που ήταν αφιερωμένος σε αυτόν να υστερεί. Είναι ο όγδοος μήνας του ισχύοντος ημερολογίου και κατά το βυζαντινό και εκκλησιαστικό ημερολόγιο είναι ο δωδέκατος μήνας, γι’ αυτό ονομάζεται και «κλειδοχρονιάς» (δηλαδή κλειδώνει το χρόνο). Αντιστοιχεί προς τον Εκατομβαιώνα και τον Μεταγειτνιώνα του αττικού ημερολογίου.

Ο Αύγουστος στη Λαογραφία

Ο λαός θεωρεί τον Αύγουστο τέλος του θέρους, εξ ου και η παροιμία: «Από Αύγουστο χειμώνα και από Μάρτη καλοκαίρι». Θεωρείται όμως, λόγω της αφθονίας των καρπών του, από τους πιο πλούσιους μήνες του χρόνου, εξ ου και η παροιμία: «Αύγουστε, καλέ μου μήνα, να ’σουν δυο φορές το χρόνο».

Οι δώδεκα πρώτες ημέρες του Αυγούστου ονομάζονται «μερομήνια», επειδή ο λαός μας πιστεύει ότι κάθε ημέρα δείχνει τον καιρό που θα κάνει κάθε έναν, με τη σειρά, από τους δώδεκα μήνες του έτους.

Αύγουστος και Ορθοδοξία

Ο Αύγουστος στην ορθόδοξη Ελλάδα έχει καθιερωθεί να γιορτάζεται ως ο μήνας της Παναγιάς. Χιλιάδες εκκλησίες είναι αφιερωμένες στη μητέρα του Χριστού σε ολόκληρη την Ελλάδα. Η Παναγία είναι η προστάτιδα του Έθνους μας και του στρατού μας. Με ξεχωριστό τρόπο όμως γιορτάζουν τη μνήμη της σε κάθε γωνιά του Αιγαίου. Κάθε νησί έχει την Παναγιά του. Στις 15 Αυγούστου ολόκληρο το Αιγαίο γιορτάζει απ’ άκρη σε άκρη, ακόμα και όταν προστάτης του νησιού είναι κάποιος άλλος άγιος ή αγία.

Είναι αδύνατον λοιπόν να καταγραφούν όλοι οι ιεροί ναοί που γιορτάζουν στις 15 Αυγούστου, καθώς τότε γιορτάζει ολόκληρη η Ελλάδα, σαν ένα δεύτερο Πάσχα.

Στο τέλος Aυγούστου παραθέτουμε ορισμένες, ελάχιστες, από τις σημαντικότερες μονές της Παναγιάς των Ελλήνων, αλλά κυρίως ορισμένες εικόνες της Παναγίας που αποτελούν σύμβολο και βρίσκονται στο λεγόμενο «Περιβόλι της Παναγιάς», στο Άγιο Όρος.

Η Υπεραγία Θεοτόκος γεννήθηκε το 16 π.Χ. Ήταν κόρη του ενάρετου ζεύγους Ιωακείμ και Άννας, οι οποίοι κατάγονταν από το γένος του Δαβίδ. Τη Μαριάμ την απέκτησαν σε μεγάλη ηλικία και ύστερα από πολλές προσευχές.

*Τα στοιχεία είναι από το βιβλίο «Ελληνισμός και Ορθοδοξία», Εκδόσεις PLS